Incoterms 2020 toegepast op de vloerindustrie

Wie betaalt het transport, wie draagt het risico, en wie regelt de douane? De 11 Incoterms uitgelegd met concrete voorbeelden uit de vloerhandel.


Incoterms 2020
Uitgegeven doorICC (Internationaal Kamer van Koophandel)
Huidige versieIncoterms 2020
HerzieningsritmeOm de 10 jaar
Aantal terms11
Alleen voor waterFAS, FOB, CFR, CIF
Alle transportmodiEXW, FCA, CPT, CIP, DAP, DPU, DDP

Wat zijn Incoterms en waarom bestaan ze?

AdvertentieUw merk hierBereik vloerprofessionals en consumenten actief op zoek naar vakinhoud.
Meer info

Telkens wanneer een handelaar een transport moet regelen — of het nu gaat om een vrachtwagen naar een distributeur, een container uit Azië, of een luchtvrachtzending naar een bouwproject — rijzen steeds dezelfde vragen. Wie betaalt het transport? Wie verzekert de lading onderweg? Als de goederen beschadigd aankomen — wie is dan verantwoordelijk? En wie regelt de douaneformaliteiten aan beide kanten van de grens?

Om al die vragen niet telkens opnieuw uit te onderhandelen, bestaan de Incoterms: een reeks gestandaardiseerde handelsclausules, uitgegeven door de Internationale Kamer van Koophandel (ICC). Een Incoterm regelt in één woord de exacte verdeling van verantwoordelijkheden, kosten en risico tussen koper en verkoper — van het moment dat de goederen het magazijn verlaten tot het moment dat ze bij de eindbestemming aankomen.

Incoterms worden om de tien jaar herzien. De huidige versie, Incoterms 2020, is van toepassing. Ze moeten altijd expliciet worden vermeld in het contract, gevolgd door een locatie — want dezelfde Incoterm kan een heel andere betekenis hebben afhankelijk van waar het risico overgaat.

Risico vs. kostenEen Incoterm regelt twee dingen tegelijk: wie de kosten draagt en waar het risico overgaat. Die twee vallen niet altijd samen. Bij CIF betaalt de verkoper de zeevracht én de verzekering, maar gaat het risico al over op de koper zodra de lading aan boord is. De verkoper verzekert dus een risico dat hij technisch niet meer draagt.

De gouden vraag: wie laadt, wie betaalt, wie riskeert?

Een eenvoudige manier om Incoterms te begrijpen: stel bij elke term drie vragen.

  1. Wie regelt en betaalt het transport tot aan de bestemming?
  2. Op welk punt gaat het risico over van verkoper naar koper?
  3. Wie regelt de douane — uitvoer aan de kant van de verkoper, invoer aan de kant van de koper?

Het antwoord verschuift per Incoterm van "alles bij de verkoper" (DDP) over een gedeeld midden naar "alles bij de koper" (EXW).

De 11 Incoterms 2020 uitgelegd

EXW — Ex Works

De goederen worden klaargezet in het magazijn van de verkoper. De koper of zijn transporteur moet ze zelf komen ophalen en inladen. De koper betaalt alle transport, alle douanekosten aan beide kanten, en draagt het risico van zodra de goederen in zijn vrachtwagen zitten.

EXW wordt veel gebruikt maar bijna altijd foutief toegepast: de verkoper kan de uitvoerdocumenten immers niet volledig invullen als hij de goederen al heeft overgedragen vóór de grens. In de praktijk werkt FCA beter voor afhaling.

EXW in de praktijkBij EXW is de koper al verantwoordelijk terwijl de goederen nog op het grondgebied van de verkoper staan — inclusief de uitvoerformaliteiten. Dat creëert een juridisch grijs gebied. Gebruik FCA als de bedoeling is dat de koper afhaalt.

FCA — Free Carrier

De verkoper laadt de goederen in het voertuig van de koper (of levert ze af bij een door de koper aangewezen vervoerder). De verkoper betaalt ook de uitvoerdocumenten. Vanaf dat moment is het risico voor de koper. De correcte Incoterm voor afhaling in het magazijn van de verkoper.

FAS — Free Alongside Ship

De verkoper zorgt voor het transport tot aan de kaai, naast het afgesproken schip. De koper moet de lading zelf aan boord laten brengen. Weinig toegepast in de vloerindustrie.

FOB — Free on Board

De verkoper zorgt voor het transport tot de goederen aan boord van het schip zijn geladen in de haven van verscheping. Vanaf dat moment gaat het risico over op de koper, die ook de zeevracht en de inklaring bij aankomst betaalt. Meest gebruikte Incoterm voor intercontinentale containerverschepingen vanuit Azië.

CFR — Cost and Freight

De verkoper betaalt de zeevracht tot de bestemmingshaven. Maar het risico gaat — net zoals bij FOB — al over op de koper zodra de container aan boord is in de haven van vertrek. De koper betaalt de inklaring bij aankomst.

CIF — Cost, Insurance and Freight

Zoals CFR, maar de verkoper sluit ook een transportverzekering af. Let op: de verzekering is minimaal — de ICC-minimumstandaard dekt slechts 110% van de factuurwaarde. Koper doet er goed aan een eigen aanvullende verzekering te voorzien voor waardevolle ladingen.

CPT — Carriage Paid To

De verkoper betaalt het transport tot de afgesproken bestemming, voor elk type vervoer (weg, lucht, water). Het risico gaat al over zodra de goederen bij de eerste vervoerder worden afgegeven.

CIP — Carriage and Insurance Paid To

Zoals CPT, maar inclusief transportverzekering. Anders dan bij CIF geldt hier een ruimere verzekeringsplicht (Institute Cargo Clauses A).

DAP — Delivered at Place

De verkoper zorgt voor en betaalt het volledige transport tot aan de afgesproken bestemming — typisch het magazijn of de winkel van de koper. De koper regelt zelf de inklaring en betaalt de invoerrechten. Het lossen van de vrachtwagen is voor de koper (in de praktijk doet de chauffeur het vaak toch).

DPU — Delivered at Place Unloaded

Zoals DAP, maar de verkoper is ook verantwoordelijk voor het lossen op de bestemming. De enige Incoterm waarbij de verkoper verantwoordelijk is voor het lossen.

DDP — Delivered Duty Paid

De meest vergaande Incoterm voor de verkoper: hij betaalt alles — transport, verzekering, uitvoer én invoerrechten — tot de goederen klaarstaan om te worden gelost op de bestemming. Het risico blijft bij de verkoper tot dat punt.

Vergelijkingstabel

Het diagram toont per Incoterm welk deel van het traject voor rekening van de verkoper (oranje) of de koper (blauw) valt, met het risico-overdrachtspunt aangeduid.

Incoterms 2020 — overzicht risicoverdeling verkoper vs koper Horizontale balken per Incoterm tonen welk deel van het traject voor rekening van de verkoper (oranje) of de koper (blauw) valt, met het risico-overdrachtspunt aangeduid. Magazijn Eerste vervoerder Naast schip Aan boord Aankomst haven Bestemming Losplaats Magazijn koper EXW FCA FAS FOB CFR vracht CIF +verzekering CPT vracht CIP +verzekering DAP DPU DDP ── FAS / FOB / CFR / CIF: uitsluitend voor transport over water ── Verkoper draagt kosten en risico Koper draagt kosten en risico Risico-overdrachtspunt

Incoterms in de praktijk: welke worden echt gebruikt?

FCA — de correcte term voor afhaling

Wanneer een klant goederen zelf komt ophalen, is FCA de correcte Incoterm. De verkoper laadt de vrachtwagen van de koper in — want hij heeft de nodige middelen (stapelaar, vorklift, transpallet) — en levert de uitvoerdocumenten. Risico gaat over zodra de goederen in het voertuig zitten.

EXW wordt in theorie veel gebruikt maar is in de praktijk bijna altijd foutief toegepast: de term veronderstelt dat de koper zelf inlaadt op het terrein van de verkoper, wat juridisch en logistiek problematisch is. In de realiteit laadt de verkoper toch in — waardoor men feitelijk FCA toepast maar EXW op de factuur schrijft.

FOB — de standaard voor intercontinentaal transport

FOB is de meest gebruikte Incoterm bij de inkoop van vloeren uit Azië. De verkoper zorgt voor transport tot de container aan boord is in de haven van vertrek. Daarna is de koper verantwoordelijk: hij regelt de zeevracht, de verzekering en de inklaring bij aankomst.

CFR vaker dan CIF

CFR wordt in de praktijk vaker gebruikt dan CIF. De reden: importeurs sluiten doorgaans een eigen transportverzekering af die ruimer dekt dan de minimumverzekering die bij CIF verplicht is (Institute Cargo Clauses C, slechts 110% van de factuurwaarde). Met een eigen polis bij CFR heeft de koper volledige controle over de dekkingsomvang.

DAP — de norm voor Europese leveringen

DAP domineert bij leveringen binnen Europa. De leverancier betaalt het wegtransport tot bij de klant. Binnen de EU zijn er geen invoerformaliteiten. In de praktijk lost de vrachtwagenchauffeur vaak ook de goederen, ook al is dat technisch voor rekening van de koper bij DAP — vandaar dat DPU minder wordt toegepast.

DDP — enkel in specifieke gevallen

DDP legt alle verantwoordelijkheid bij de verkoper, inclusief de invoerrechten in het land van de koper. Dit vereist dat de verkoper een fiscale vertegenwoordiger heeft in het land van bestemming. Wordt gebruikt bij grote vaste partnerschappen of door grote distributeurs die hun klanten maximaal ontzorgen.

VuistregelHoe verder naar rechts in het diagram (van EXW naar DDP), hoe meer verantwoordelijkheid bij de verkoper ligt. De meest gebruikte combinatie in de vloerindustrie: FOB of CFR voor intercontinentale inkoop, FCA voor afhaling, DAP voor Europese leveringen.

Bronnen & verdere lectuur

  1. ICC — Incoterms 2020: ICC rules for the use of domestic and international trade terms. International Chamber of Commerce, 2019. iccwbo.org
  2. Douane Nederland — Incoterms en douane. douane.nl
  3. FOD Financiën (BE) — Douaneprocedures bij in- en uitvoer. financien.belgium.be